12. Materiële vaste activa

De waardering van materiële vaste activa vindt plaats tegen verkrijgings- of (interne) vervaardigingsprijs, verminderd met de over deze waarde berekende afschrijvingen en eventuele bijzondere waardeverminderingen. Investeringssubsidies worden in mindering gebracht op de aanschafwaarde van het betreffende actief en op basis van de gebruiksduur ten gunste van het resultaat gebracht. Kosten worden uitsluitend geactiveerd als het waarschijnlijk is dat er toekomstige economische voordelen uit voortvloeien en de kosten betrouwbaar vast te stellen zijn. Er zijn geen activa in bestelling in de balans opgenomen. Enexis maakt voor het uitoefenen van haar activiteiten als regionaal netbeheerder ook gebruik van activa die volledig zijn afgeschreven.

Het verloop van de materiële vaste activa over 2025 is als volgt:

€ miljoen

Bedrijfsgebouwen en -terreinen

Leidingen en installaties

Andere vaste bedrijfsmiddelen

Werken in uitvoering

Totaal 2025

Aanschafwaarde 1 januari 2025

968

16.175

170

1.221

18.534

Cumulatieve afschrijvingen 1 januari 2025

441

7.435

75

-

7.951

Boekwaarde 1 januari 2025

527

8.740

95

1.221

10.583

Herrubricering werken in uitvoering

74

528

22

-624

-

Investeringen

28

588

17

1.214

1.847

Afschrijvingen

-18

-399

-17

-

-434

Buitengebruikstellingen

-

-24

-

-

-24

Boekwaarde 31 december 2025

611

9.433

117

1.811

11.972

Cumulatieve afschrijvingen 31 december 2025

324

7.741

71

-

8.137

Aanschafwaarde 31 december 2025

935

17.174

188

1.811

20.109

In 2025 zijn materiële vaste activa buitengebruik gesteld waarvan de boekwaarde op het moment van buitengebruikstelling € nihil was en de cumulatieve aanschafwaarde € 273 miljoen bedroeg en de cumulatieve afschrijvingen € 273 miljoen. Dit heeft geresulteerd in een lagere cumulatieve aanschafwaarde en afschrijvingen ultimo 2025.

In 2025 heeft Enexis de verwachte gebruiksduur van een deel van haar slimme meters herzien. Voor GPRS-meters die zijn geplaatst in de periode 2011 tot en met 2017 is vastgesteld dat de eerdere afschrijvingstermijn van 15 jaar niet langer representatief is. Deze herziening hangt samen met het aangekondigde uitfaseren van het GPRS-communicatienetwerk door serviceproviders, waardoor deze meters naar verwachting uiterlijk tot en met 2030 economisch inzetbaar zijn. De resterende boekwaarde van deze meters per 1 januari 2025 wordt daarom lineair afgeschreven over de periode 2025-2030, waarbij rekening wordt gehouden met een evenredige verdeling van de vervanging van deze meters in de periode 2025 tot en met 2030, zodanig dat de boekwaarde van deze meters ultimo 2030 nihil bedraagt. Deze aanpassing kwalificeert als een schattingswijziging en is prospectief verwerkt. De resterende boekwaarde van de betreffende activa is per deze datum herverdeeld over de aangepaste resterende gebruiksduur. 

De boekwaarde van de GPRS-meters bedroeg per 1 januari 2025 € 99 miljoen en werd vóór herziening afgeschreven tot en met 2033, hetgeen zou hebben geleid tot een nihil boekwaarde ultimo 2033. Als gevolg van de herziening van de verwachte gebruiksduur naar uiterlijk 2030, vallen de afschrijvingen in de jaren 2031 tot en met 2033 cumulatief € 6 miljoen lager uit. De impact van deze schattingswijziging op de afschrijvingen en buitengebruikstellingen is als volgt:

€ miljoen

Effect resultaat voor belastingen 2025

Verwacht cumulatief effect periode 2026-2033

Afschrijvingen en buitengebruikstellingen GPRS-meters

-19

19

Het vergelijkende overzicht over 2024 is als volgt:

€ miljoen

Bedrijfsgebouwen en -terreinen

Leidingen en installaties

Andere vaste bedrijfsmiddelen

Werken in uitvoering

Totaal 2024

Aanschafwaarde 1 januari 2024

890

15.299

143

829

17.161

Cumulatieve afschrijvingen 1 januari 2024

424

7.085

64

-

7.573

Boekwaarde 1 januari 2024

466

8.214

79

829

9.588

Herrubricering werken in uitvoering

34

407

4

-445

-

Investeringen

45

520

26

842

1.433

Desinvesteringen

-1

-

-

-

-1

Afschrijvingen

-17

-368

-14

-

-399

Buitengebruikstellingen

-

-19

-

-

-19

Bijzondere waardevermindering

-

-14

-

-5

-19

Boekwaarde 31 december 2024

527

8.740

95

1.221

10.583

Cumulatieve afschrijvingen 31 december 2024

441

7.435

75

-

7.951

Aanschafwaarde 31 december 2024

968

16.175

170

1.221

18.534

Bijzondere waardeverminderingen materiële vaste activa

Voor de materiële vaste activa vindt een berekening van de realiseerbare waarde plaats indien gebeurtenissen of veranderingen in omstandigheden hiertoe aanleiding geven (‘triggering event’ analyse). Op basis van de uitkomsten van deze berekening wordt vastgesteld of er sprake is van een bijzondere waardevermindering. Jaarlijks en bij tussentijdse publicatie wordt geëvalueerd of dergelijke gebeurtenissen of veranderingen aan de orde zijn. In 2025 is als gevolg hiervan geen sprake geweest van een bijzondere waardevermindering.

Enexis Groep heeft bij deze ‘triggering event’ analyse onder andere rekening gehouden met de ontwikkelingen als gevolg van de energietransitie. De ontwikkelingen als gevolg van de energietransitie geven geen aanleiding (‘trigger’) om een berekening van de realiseerbare waarde op te stellen voor de activa van het gasnetwerk, voor een nadere toelichting hieromtrent wordt verwezen naar de paragraaf ‘Toekomstvisie van het gasnet’ in noot 13. Immateriële vaste activa.