Voorwoord van de raad van bestuur

De raad van bestuur. Van links naar rechts Marjanne van Ittersum, Jeroen Sanders (uit dienst per 1-3-2026), Han Slootweg en (zittend) Rutger van der Leeuw.

Al jaren bouwen we met volle inzet aan een toekomstbestendig energiesysteem. De combinatie van een recordbedrag aan investeringen, slimmer gebruik van ons netwerk, innovaties en steeds betere samenwerking met bouwpartners en overheden zorgt voor versnelling. Ook al zien we lichtpuntjes, onze klanten merken er helaas nog te weinig van: onze wachtlijst is weer gegroeid en de druk op onze netten blijft hoog. Dat gaat ons aan het hart. Naast sneller bouwen blijft het flexibel benutten van het bestaande net daarom onontbeerlijk om zoveel mogelijk ruimte te creëren voor de ambities van onze (toekomstige) klanten.

Om zoveel mogelijk klanten te helpen, belasten we ons netwerk maximaal – binnen veilige grenzen. Tot nu toe slagen we daar goed in: het aantal storingen van ons elektriciteitsnet is afgelopen jaar niet opgelopen. Tegelijk zien we wel een groeiende belasting van ons netwerk, vooral door veel teruglevering van energie in het voorjaar en hoge afname in de winter. Daarom hebben we in 2025 een aantal netdelen moeten bestempelen als kritiek. Deze stations staan onder verhoogde dijkbewaking. We zetten alles op alles om overbelasting op te vangen en zetten verschillende maatregelen in om te voorkomen dat we in het uiterste geval klanten moeten afschakelen, zoals congestiemanagement en het plaatsen van batterijen. 

2025 was ook het jaar waarin we ons moesten verhouden tot veranderende geopolitieke verhoudingen. Recent is daar het conflict in het Midden-Oosten bijgekomen. Door die toenemende geopolitieke spanningen, cyberdreigingen, verstoringen in de toeleveringsketen en internationale conflicten loopt Enexis het risico dat de energievoorziening en dienstverlening aan onze klanten en maatschappij wordt onderbroken. Dat baart ons grote zorgen. We werken er hard aan om onze weerbaarheid te verhogen.

Wachtlijst blijft realiteit

Enexis verzette afgelopen jaren een recordhoeveelheid werk. Ook in 2025 investeerden we fors in onze netten: € 1,9 miljard (2024: 1,5 miljard). In 2025 breidden we ons elektriciteitsnet sneller uit dan gepland, net als in voorgaande jaren, en realiseerden we 1.260 MVA aan netcapaciteit. Dat is onder andere te danken aan onze samenwerking met de aannemerij. Samen maakten we vaart met de Buurtaanpak, waarbij we ons elektriciteitsnet wijk voor wijk verzwaren. Tegelijkertijd zagen we in de tweede helft van het jaar ook voor het eerst dat de wachtrij met klantaanvragen voor teruglevering stabiliseerde. Dat geeft vertrouwen dat onze aanpak effect begint te sorteren. 

Maar we beseffen terdege dat de 'buitenwereld' en specifiek onze klanten nog weinig merken van onze inspanningen om netcongestie tegen te gaan. Dat betreuren we en is een uitdaging voor Enexis. Wachtlijsten en volle stroomnetten blijven voorlopig de realiteit. Ondanks de recordinvesteringen blijft de druk op onze netten hoog en kunnen we de groeiende vraag naar transportcapaciteit van de komende jaren niet bijbenen. Veel bedrijven zullen op de wachtlijst blijven staan, waardoor ze niet kunnen verduurzamen of uitbreiden. Vanaf medio 2026 verwachten we dat als gevolg van het nieuwe prioriteringskader van de ACM ook huishoudens en kleinzakelijke klanten hiermee te maken kunnen krijgen.

Het is wel ons doel om in 2026 veel van de zakelijke klanten op de wachtlijst van ruim 10.000 aanvragen voor een (nieuwe of zwaardere) aansluiting op het elektriciteitsnet een aanbod te kunnen doen. Dat willen we realiseren met onder andere een nieuwe, meer gebiedsgerichte aanpak met flexibele aansluitvormen en slimmer gebruik van de bestaande netcapaciteit. In 2026 komt er ook bij TenneT in Noord-Brabant capaciteit vrij, waardoor we klanten van de wachtlijst kunnen helpen. Zakelijke klanten zijn zich er steeds meer bewust van dat transportschaarste invloed kan hebben op hun bedrijfsprocessen en dat ze zich moeten aanpassen aan de nieuwe werkelijkheid.

Snellere vergunningstrajecten

Om sneller met de schop de grond in te kunnen, is het noodzakelijk dat we samen met gemeenten vergunningstrajecten verkorten. In 2025 sloten we hiervoor tientallen nieuwe samenwerkingsovereenkomsten (SOK’s) met gemeenten. Jaarlijks vraagt Enexis zo’n 80.000 vergunningen aan bij gemeenten. Vergunningstrajecten voor grote midden- en hoogspanningsstations duren het langst: vijf tot zeven jaar. De afgelopen jaren hebben we zelf veel kennis opgebouwd om met gemeenten ruimtelijke vraagstukken en vergunningstrajecten effectief aan te pakken. Om vergunningsprocedures te kunnen versnellen, is beleid van het nieuwe kabinet nodig. We kijken daarom uit naar de nadere uitwerking van de Crisiswet Netcongestie door het nieuwe kabinet. 

Flexibel gebruik van het net

Naast fors bouwen zetten we ook in op dynamisch systeembeheer: realtime inzicht in afname en teruglevering, en flexibele sturing. We kunnen heel veel capaciteit vrijmaken als het Enexis lukt om samen met onze klanten het net flexibeler te benutten. Met exploitanten van zonne- en windparken hebben we inmiddels afspraken gemaakt om tijdens piekuren geen elektriciteit in te voeden. Met nieuwe klanten sluiten we op vrijwillige basis een flexcontract af, maar we willen dat dat de norm wordt. Afgelopen jaar sloten we het 100e Blokstroomcontract af waarmee klanten extra transportcapaciteit in de nacht krijgen. In Nederweert sloten we in november met veertien bedrijven de eerste Groepstransportovereenkomst. Dankzij deze contracten kunnen deze bedrijven pieken en dalen in hun energieverbruik en -opwek op elkaar afstemmen en hun verduurzamings- en uitbreidingsplannen verwezenlijken.

Netcapaciteit eerlijker verdelen

Bestaande grootzakelijke klanten vragen we om over te stappen naar een flexcontract. Maar onze proposities kunnen hen vooralsnog moeilijk overtuigen. Ze worden als te complex ervaren en veel bedrijven aarzelen om netcapaciteit af te staan die ze mogelijk in de toekomst zelf nog nodig hebben. Eind 2025 tikte de ACM de netbeheerders op de vingers. De toezichthouder eist dat we klanten nog nadrukkelijker stimuleren om in te stappen. Hiervoor hebben we onlangs bij de ACM een verbetervoorstel ingediend en is het belangrijk dat we in gesprek gaan met onze klanten over ons productportfolio. Daarnaast willen we dat de overheid grootverbruikers gaat verplichten om een deel van hun capaciteit te delen met andere klanten. Als alle bestaande zakelijke klanten een klein deel van hun capaciteit afstaan, zien we kansen om de wachtrij volledig op te lossen.

Energieverbruik op andere momenten

Huishoudens passen hun gedrag makkelijker aan dan verwacht. Tijdens een pilot in 2025 bleken ze bereid om hun auto tegen een beperkte vergoeding ’s nachts te laden. En een proef met honderd huishoudens in Drenthe liet zien dat collectieve aansturing van hybride warmtepompen 10 tot 25 procent piekreductie oplevert zonder verlies van comfort. Steeds meer huishoudens gebruiken bovendien een thuisbatterij. Eerder waren we nog bezorgd dat dit extra piekbelasting van het netwerk zou veroorzaken, maar die zorg is tot nu toe niet uitgekomen. De energieprijzen voor teruglevering zijn laag, dus slaan veel huishoudens de energie op voor eigen gebruik. Als miljoenen huishoudens hun energieverbruik iets aanpassen, bijvoorbeeld door buiten piekuren hun auto op te laden of de was te doen, komt er veel ruimte vrij en worden kostbare uitbreidingen van het elektriciteitsnet minder nodig. Het nieuwe tariefmodel dat op z'n vroegst 2028 ingaat, zou onze klanten hiertoe verder moeten verleiden.

Versnellen dankzij innovatie

Innovaties helpen ons om sneller, efficiënter en veiliger te bouwen en om het net flexibeler te gebruiken. Wij bouwen modulair en seriematig waardoor de doorlooptijd van een project van twaalf naar drie maanden is gegaan. Een stekkerbaar station bouwen we in één dag in plaats van in twee. En dankzij de kabelbuigtool kunnen medewerkers de steeds zwaardere en dikke kabels op een ergonomisch verantwoorde manier buigen. Om innovatie voor de uitbreiding van het laagspanningsnet verder te stimuleren, schreven we samen met collega-netbeheerders de wereldwijde LV Next Challenge uit. We kregen ruim zestig ideeën binnen, die we verder onderzoeken. De uitdaging is om zulke innovaties snel te ontwikkelen om ze veilig en verantwoord in gebruik te kunnen nemen.

Grotere rol duurzame moleculen

In een toekomstbestendig energiesysteem spelen naast elektriciteit ook andere duurzame energiedragers een belangrijke rol, zoals groen gas, waterstof en warmtenetten. Daarom blijven we investeren in ons gasnet en investeren we in groen gas boosters voor invoeding aan het gasnet. Maar de ontwikkeling van deze alternatieve energiedragers verloopt traag doordat wet- en regelgeving uitblijft. Zolang de markt geen duidelijkheid heeft, worden investeringen in duurzame moleculen uitgesteld. Daarover maken we ons zorgen.

Daarom delen we onze visie op het toekomstbestendig energiesysteem actief met overheden en politiek. Met Netbeheer Nederland lanceerden we KIES – Keuzes Integraal Energiesysteem – om duidelijk te maken dat scherpe keuzes nodig zijn om het energiesysteem betrouwbaar, betaalbaar en toekomstbestendig te houden. KIES richt zich op de thema’s Energiezekerheid, Betaalbare warmte in huis, Verduurzaming industrie en Toegang tot energie.

Financiële resultaten

De kasstromen uit operationele activiteiten en investeringen in (im)materiële vaste activa zijn in 2025 € 844 miljoen negatief (2024: € 567 miljoen negatief). Dit betekent dat we in 2025 dagelijks ruim € 2 miljoen meer uitgaven aan onze energienetten dan we via onze tarieven ontvingen. We investeerden in 2025 in totaal € 1,9 miljard. Om de investeringen te financieren gaven we in 2025 twee keer een groene obligatie uit: in het voorjaar voor € 1 miljard en in het najaar voor € 500 miljoen. De belangstelling hiervoor was groot, wat laat zien dat de markt vertrouwen heeft in onze aanpak. Met dank aan onze aandeelhouders hebben we in 2025 ons dividendbeleid kunnen aanpassen. Door een (geïndexeerd) plafond van € 100 miljoen in te stellen, houden we meer middelen in het bedrijf voor de noodzakelijke investeringen in het energienet en vergroten we ons leenvermogen. We zijn dankbaar dat onze aandeelhouders het belang erkennen van voldoende financiële ruimte zodat Enexis kan blijven investeren in de energienetten. Door in te stemmen met een aangepast dividendbeleid leveren onze aandeelhouders hier een belangrijke bijdrage aan. Dit is essentieel voor een betrouwbare energievoorziening voor iedereen.

De nettowinst steeg in 2025 naar € 400 miljoen ten opzichte van € 254 miljoen in 2024, voornamelijk door een sterke omzetstijging. Door de gewijzigde Methodebesluiten zijn de tarieven voor 2025 hoger vastgesteld. De omzet bevat bovendien een nagekomen vergoeding voor de jaren 2022, 2023 en 2024. De impact hiervan op de nettowinst is circa € 185 miljoen.

De hoge investeringen in het elektriciteitsnet om aan de stijgende vraag van de energietransitie te voldoen leiden ertoe dat de klanttarieven in de toekomst verder zullen stijgen. Dit brengt dilemma’s met zich mee.

Duurzame resultaten

Dit jaar publiceert Enexis voor de tweede keer een Duurzaamheidsverklaring. Hiermee geven we inzicht in onze voortgang op het gebied van duurzaamheid. Zo reduceerden we onze CO2-uitstoot met 9,8% in scope 1 en 2 ten opzichte van 2024, onder meer door het vaker zoeken naar en sneller oplossen van gaslekken. Bij de aanbestedingen voor kabels en gasleidingen speelden reductie van de benodigde primaire grondstoffen een belangrijke rol. Ook elektrificeren we ons leasewagenpark.

Veiligheid is de topprioriteit van Enexis. Toch hadden we in 2025 te maken met relatief meer veiligheidsincidenten. Enexis heeft afgelopen jaren veel nieuwe medewerkers aangenomen en zij missen soms nog routine in hun werk. Dat kan leiden tot kleine ongelukjes, zoals stoten of verstappen. We vergroten het veiligheidsbewustzijn met extra opleidingen en begeleiding. Onze inzet is dat het aantal incidenten bij ons en onze aannemers snel weer gaat dalen.

Nieuwe collega’s werven

Het lukt ons om voldoende nieuwe collega’s te werven voor de opgave waarvoor we staan, we kregen er ruim 600 collega's bij. Om ook in de toekomst te voorzien in voldoende technische medewerkers, is een brede blik op de arbeidsmarkt nodig. Daarom spraken we ons afgelopen jaar in Den Haag uit tegen de kabinetsplannen om kennismigratie te beperken. Met succes: eind november nam de Tweede Kamer een motie aan die deze plannen bijstelt. Hierdoor kunnen we ook vakmensen uit andere landen blijven aantrekken. Verder slaan netbeheerders, aannemers en de overheid de handen ineen om samen te zorgen voor 5.000 extra technici in 2030. In onze drie eigen Beroepspraktijkvormingshallen leiden we zelf leerling-monteurs op in een zo realistisch mogelijke setting. 

Wisseling in raad van bestuur

In 2025 vond er een wisseling plaats in de raad van bestuur. Marjanne van Ittersum volgde in de zomer Mariëlle Vogt op als CFO van Enexis. We bedanken Mariëlle voor haar tomeloze inzet en grote betrokkenheid bij ons bedrijf en de collega’s. CTO Jeroen Sanders heeft 1 maart 2026 afscheid genomen van de raad van bestuur. Hij was 28 jaar werkzaam voor Enexis en haar voorgangers. Ook hem bedanken wij voor zijn enorme inzet en voor zijn cruciale bijdrage aan de koers van het bedrijf. De procedure voor zijn opvolging loopt.

Vol energie doorpakken

Onze ambitie om iedereen in de toekomst te blijven voorzien van betaalbare en duurzame energie is onverminderd groot. In het nieuwe coalitieakkoord ziet Enexis belangrijke aanknopingspunten om het energienet sneller uit te breiden en slimmer te gebruiken, bijvoorbeeld via een Crisiswet Netcongestie, de inzet op hybride slimme warmtepompen en netbewuste inpassing van duurzame energiebronnen. Het nieuwe kabinet benadrukt ook het belang van groen gas, waterstof en warmtenetten. Tegelijkertijd blijft er behoefte aan extra middelen om warmtenetten betaalbaar te maken voor de consument. We kijken ernaar uit om samen met de nieuwe bewindspersonen te werken aan een betaalbaar en betrouwbaar energiesysteem. Hiervoor is voortvarendheid in besluitvorming van groot belang.

Enexis groeide weer enorm en dat vroeg om extra inzet van iedereen. We bedanken alle collega’s en (bouw)partners voor hun bijdrage in het afgelopen jaar. Dankzij hen konden we grote stappen zetten. We bedanken onze klanten voor hun geduld en gedrevenheid om met ons mee te werken aan een flexibel energiesysteem. Ook waarderen we de samenwerking met de andere netbeheerders. De weg naar een toekomstbestendig energiesysteem kent nog veel obstakels, maar we zijn optimistisch. Daarom bouwen en innoveren wij met vertrouwen en overtuiging verder.

Raad van bestuur Enexis Holding N.V.

Rutger van der Leeuw

Marjanne van Ittersum

Han Slootweg